Sistem organa za mokrenje

Sistem-organa-za-mokrenjeU ovu grupu spadaju organi čija je namjenska funkcija izlučivanje mokraće. Centralni organ ovog sistema, bubreg, izlučuje mokraću dok ostali služe kao odvodni putevi. U ovaj sistem spadaju: bubrezi, mokraćovod, mokraćni mjehur i mokraćna cijev.

BUBREZI

Bubrezi su paran organ težak od 120-200 gr, koji svojim oblikom podsjećaju na zrno graha. Razlikujemo desni i lijevi, koji su simetrično postavljeni sa obje strane kičmenog stuba u slabinskim ložama. Desni bubreg je nešto niže postavljen u od­nosu na lijevi, dok su bubrezi kod žena postavljeni niže nego kod muškaraca. S obzirom na oblik, na svakom bubregu razlikujemo prednju i zadnju ploštinu, srednji i vanjski rub, te gornji i donji pol.

Prednje ploštine bubrega pokriva stražnji dio potrbušnice a na unutarnjem rubu je otvor kroz koji prolaze žile i mokraćni kanal. Ovako se može vidjeti zrnata i crvenkasta bubrežna kora kao i prugasta bubrežna sredina. U kori se nalaze brojna zrnca nazvana bubrežna tijelašca (malpighijeva tijelašca). Njih okružuje čahura u koju se izlučuje mokraćevina iz krvi. Iz ti­jelašca izlazi bubrežna cjevčica koja formira izvodnu cijev kroz koju se sadržaj izlijeva u bubrežnu čašicu. Nakon toga kroz mokraćovod izlučeni sadržaj odlazi u mokraćni mjehur.

Bubrezi igraju veoma važnu ulogu pri održavanju nor­malne reakcije krvi. Kroz oba bubrega protiče od 0,7 do 1,2 litra krvi u minuti. Količina krvi koje prođe kroz bubrege za 24 sahata je otprilike 1500 litara a iz te količine za isto vrijeme izluči se prosječno 1500 ccm mokraće. Ova količina se može povećati na 2500 ccm ili u nekim slučajevima smanjiti na 400-500 ccm. Mokraća o kojoj govorimo je koncentrovani rastvor soli u vodi i ima slabo kiselu do neutralnu reakciju. Zdravi bubrezi ne izlučuju mokraću koja sadrži bjelančevine. Svaka promjena u sastavu krvi u odnosu na mokraćne tvari u njoj, dovodi do pojačane funkcije bubrega.

MOKRAĆOVOD

Mokraćovod ili ureter je parni cjevasti organ koji mokraću izlučenu iz bubrega odvodi u mokraćni mjehur. Razlikuju se lijevi desni ureter, pri čemu postoji jedna razlika a to je da je desni malo kraći, jer je i desni bubreg postavljen malo niže. Ureter je u stvari direktan nastavak bubrežne karlice i proteže se do ulaza u mokraćnu bešiku. Ukupna dužina mu je oko 30 cm. Na svom putu do mjehura ureter prolazi kroz trbušnu šupljinu i šupljinu male karlice.    Na mjestu gdje desni ureter ukršta takozvanu vanjsku ilijačnu arteriju, a lijevi zajedničku, nastaje karakteristično mjesto gdje se najčešće zaustavi kamenac na putu od bubrega do mokraćnog mje­hura. Zid uretera je izgrađen od snažne glatke muskulature koja vrši peristaltičke pokrete i tako tjera mokraću u mjehur. Sluzokoža mu je jako naborana ali ti nabori nestaju kada kroz njih prolazi mokraća.

MOKRAĆNI MJEHUR

Mokraćni mjehur je rezervoar u kojem se sakuplja mokraća koja kroz ureter dolazi iz bubrega. Smještena je u šupljini male karlice, kruškolikog je oblika, a kapacitet joj je u normalnim uslovima oko 400 ccm. U posebnim slučajevima kapacitet mokraćnog mjehura zna se povećati i do 1500 ccm. Gornji dio organa je zašiljen i zove se vrh mjehura dok je donji proširen i zaobljen i zove se dno mjehura, a između njih se nalazi takozvano bešično tijelo. Na dnu mjehura nalazi se jedan ljevkast otvor kojim započinje mokraćna cijev koja iz­vodi mokraću van iz organizma. Kod muškaraca je dno mje­hura sraslo sa prostatom, pridodatom spolnim organima.

MOKRAĆNA CIJEV

Ovo je neparan cjevasti organ koji izvodi mokraću iz mokraćnog mjehura vani. Muška i ženska mokraćna cijev se razlikuju, kako po gradi, tako i po funkciji. Dok je kod žena ta cijev u pravom smislu samo izvodna cijev, ona je kod muškaraca pravi urogenitalni organ jer pored izbacivanja mokraće kroz nju biva izbacivana i sjemena tečnost.

Posted in: Ljudski organizam

Leave a Comment

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.